Modem Nereye Konulmalı?
Sinyal dağılımını en çok etkileyen yerleşim hataları ve doğru konumlandırma.
Modemin yeri Wi-Fi performansını en çok etkileyen, ücretsiz ve en çok ihmal edilen karar. Genel kural bilinen şey: evin ortasına yakın, yerden yüksekte, açık bir raf. Sorun şu ki modem çoğu evde hattın duvardan girdiği noktada duruyor ve o nokta genellikle kapının yanı ya da salonun bir köşesi.
Sinyali ölçmeyi Wi-Fi sinyali zayıf yazısında anlattık. Bu yazı yerleşim planına odaklanıyor: modemi hattın bağlı olduğu noktadan nasıl kurtaracağınız ve nereye koyacağınıza nasıl karar vereceğiniz.
Önce kısıtı tanıyın: hangi kablo uzatılabilir?
Modemi taşımak aslında bir kabloyu uzatmak demek. Hangi kablonun uzatılabileceği altyapıya göre değişiyor:
| Altyapı | Duvardaki uç | Güvenli yol |
|---|---|---|
| Fiber (eve kadar) | Fiber sonlandırma kutusu, ONT | ONT yerinde kalır, ONT'den router'a ağ kablosu çekilir |
| VDSL / ADSL | Telefon prizi | Tek parça, kaliteli telefon kablosuyla kısa uzatma; daha iyisi modemi prizde bırakıp ağ kablosu çekmek |
| Kablo internet | Koaksiyel çıkış | Koaksiyel uzatılabiliyor ama her ek sinyal kaybı demek |
Fiber: ONT'yi değil, ağ kablosunu taşıyın
Fiber kablo ince ve kırılgan; keskin bükülmeye gelmiyor, ucu kirlenince sinyal düşüyor. Sonlandırma kutusundan ONT'ye giden kısa kabloyu zorlamak ya da ONT'yi başka odaya taşımaya çalışmak arıza kaydıyla bitebiliyor.
Doğru yol: ONT kapının yanında kalsın, oradan router'a ağ kablosu çekin. Cat5e ya da Cat6 kablo 100 metreye kadar kayıpsız taşıyor; evin içindeki her mesafe bunun çok altında. Router evin ortasına gidiyor, hattın girdiği yere hiçbir şey olmuyor.
ONT ile router'ın tek kutuda birleştiği modemlerde bu seçenek yok. O durumda modem girişte kalıyor ve evin ortasına kablolu bir erişim noktası konuyor. Seçenekleri Wi-Fi menzili artırma yazısında karşılaştırdık.
VDSL: telefon kablosunun uzunluğu hızı etkiliyor
VDSL sinyali yüksek frekanslı ve bakır hattın her metresinde, her ek yerinde zayıflıyor. Evin içindeki birkaç metre sokaktaki kabloya göre kısa ama kalitesi önemli:
- Ara jaklı uzatmalar ve iki kabloyu birleştiren adaptörler hat gürültüsünü artırıyor.
- Evin içinde paralel bağlı prizler — aynı hattın üç odaya dallandığı eski tesisat — boşta duran kollar yüzünden sinyali bozuyor.
- Yassı, bükümsüz ince kablo gürültüye açık.
Belirtisi modem arayüzünde görünüyor: senkron hızı düşüyor, gürültü payı azalıyor. Değerlerin nasıl okunacağını modem sürekli kopuyor yazısında anlattık. Kural basit: modemi hattın ana prizine, en kısa kabloyla bağlayın; uzatılacak bir şey varsa o ağ kablosu olsun.
Geometrik merkez değil, en kötü oda
"Evin ortası" kuralı düz bir dairede işe yarıyor. Gerçek evlerde karar vermenin daha iyi yolu kullanım noktalarını işaretlemek:
- Evin kabaca planını çizin, odaları ve aralarındaki duvarları işaretleyin.
- İnterneti yoğun kullanan noktaları yazın: televizyon, çalışma masası, konsol, yatak odası.
- Kablo bağlanabilecek cihazları listeden çıkarın — televizyon ve konsol modemin yanındaysa kabloyla bağlanır, kablosuza yük olmaz.
- Kalan noktalar arasında en kötü durumdaki noktayı bulun ve modemi ona göre yerleştirin.
Ortalamaya göre değil en kötüye göre karar vermenin sebebi şu: yakın odalar zaten fazlasıyla sinyal alıyor. Modemi bir metre uzaklaştırmak onları fark edilir biçimde etkilemiyor, ama uzaktaki odanın arasındaki bir betonarme duvarı azaltmak orada sinyali kullanılabilir hâle getiriyor.
İki katlı evlerde sinyal döşemeyi zor geçiyor. Modemi alt katın bir köşesine koymak üst katın karşı köşesini neredeyse kesin olarak ölü bölge yapıyor. Merdiven boşluğuna yakın bir nokta, iki katı birden görmenin en kolay yolu.
Koymayın: sinyali harcayan yerler
| Yer | Sorun |
|---|---|
| Televizyonun arkası | Büyük metal panel ve elektronik; sinyali gölgeliyor |
| Mikrodalga fırının yanı | 2.4 GHz bandında çalışıyor; fırın açıkken bağlantı dalgalanıyor |
| Kapalı dolap, ünite içi | Hem sinyal hem ısı hapsoluyor |
| Sigorta kutusu, metal dolap yanı | Metal sinyali yansıtıyor ve yutuyor |
| Pencere kenarı, dış duvar köşesi | Sinyalin büyük kısmı dışarıya gidiyor |
| Yer, halı üstü | Sinyalin bir kısmı döşemeye gidiyor, havalandırma bozuluyor |
| Akvaryumun arkası | Su sinyali güçlü biçimde yutuyor |
Isı tarafını ayrıca düşünün: modemi ONT'nin ya da uydu alıcısının üstüne koymak, dikey duran cihazı yatırmak ve kapalı dolap ısınmanın en yaygın sebepleri. Ayrıntılar modem ısınma sorunu yazısında.
Kalıcı yapmadan önce deneyin
Duvar delmeden, kablo kanalı döşemeden önce bir akşam deneme yapın:
- Aday noktaya kadar geçici bir ağ kablosu uzatın; yerde dursun, önemli değil.
- Router'ı o noktaya koyun ve açın.
- En kötü odada telefonla sinyali ve hızı ölçün. Değeri not edin.
- Aynı ölçümü eski konumda da yapın ve karşılaştırın.
En kötü odada -67 dBm'in üstü hedef; o değerde görüntülü görüşme ve video sorunsuz. Ölçüm için hız testini her seferinde aynı sunucuya yapın, yoksa karşılaştırma anlamsız oluyor.
Anten yönü de yerleşimin parçası. Aynı kattaki odalar için antenler dik durmalı; üst kata ulaşmak için birini yatıra yakın bir açıya getirin. Mantığını sinyal yazısında anlattık.
Tadilat yapıyorsanız
Ev boşken ya da tadilat sırasında yapılacak en değerli iş, hattın girdiği noktadan evin ortasına ve çalışma odasına boru içinden birer ağ kablosu çekmek. Sonradan yapılması zor ve pahalı; duvar açıkken maliyeti kablonun kendisi. Bir kablo router'ı merkeze taşıyor, diğeri gerektiğinde ikinci bir erişim noktasını besliyor.
Sıkça sorulan sorular
Modem nereye konulmalı?
Evin ortasına yakın, yerden yüksekte, çevresi açık bir rafa. Birden fazla aday nokta varsa interneti yoğun kullanılan en uzak odaya en az duvar bırakan noktayı seçin.
Modem kapının yanında, evin ortasına nasıl taşırım?
Fiber hatlarda ONT’yi yerinde bırakıp ondan router’a ağ kablosu çekin. VDSL hatlarda modemi ana prizde bırakıp yine ağ kablosuyla uzatmak, telefon kablosunu uzatmaktan daha güvenlidir.
Telefon kablosunu uzatmak VDSL hızını düşürür mü?
Kısa ve kaliteli tek parça kablo genellikle sorun yaratmaz. Ara jaklı uzatmalar, ince yassı kablolar ve evin içinde paralel bağlı prizler hat gürültüsünü artırıp senkron hızını düşürebilir.
Modemi televizyonun arkasına koymak zararlı mı?
Evet. Televizyonun metal paneli sinyali gölgeler. Televizyonu modeme kabloyla bağlayın, modemi ise yanına ya da üstündeki açık bir rafa koyun.
İki katlı evde modem hangi kata konmalı?
Sinyal döşemeyi zor geçer. Merdiven boşluğuna yakın bir nokta iki katı birden görmenin en kolay yoludur. Yetmezse diğer kata kablolu bir erişim noktası eklemek gerekir.