IP Temelleri 1 Ekim 2026

CGNAT Nedir? Hattınızda Var mı, Nasıl Anlarsınız?

Operatör seviyesi NAT’ın ne olduğu, port yönlendirmeyi neden bozduğu ve tespit yöntemi.

CGNAT (Carrier-Grade NAT, operatör seviyesinde NAT), operatörün birçok aboneyi tek bir genel IP adresinin arkasına koyması. Evinizdeki modem zaten bir NAT yapıyor; CGNAT varsa onun üstünde ikinci bir çeviri katmanı daha var ve o katman operatörün elinde.

Çevirinin nasıl işlediğini NAT nedir yazısında, operatörlerin buna neden başvurduğunu IPv4 adres tükenmesi yazısında anlattık. Bu yazı iki pratik soruya cevap veriyor: hattınızda var mı, varsa ne yapabilirsiniz?

Normal hat ile CGNAT'lı hat

Tablonun özü son iki satır. Dışarıdan gelen bir paket önce operatörün NAT'ına çarpıyor. Orada sizin adınıza açılmış bir satır yoksa paket modeminize hiç ulaşmıyor — modemde ne kural yazarsanız yazın.

Hattınızda var mı? Üç ölçüm

1. WAN adresine bakın

Modem arayüzüne girin ve durum sayfasında internet (WAN) bağlantısının adresini bulun. Adres şu aralıklardan birindeyse arada operatör NAT'ı var:

İlk satır özel bir durum: 100.64.0.0/10 bloğu yalnızca operatör seviyesindeki NAT için ayrıldı. Evdeki cihazlar bu aralığı kullanmıyor. WAN adresiniz 100.64 ile 100.127 arasında başlıyorsa başka ölçüme gerek yok.

2. WAN adresini genel adresle karşılaştırın

Aynı anda sorgulama aracını açın. Araç internetin sizi hangi adresle gördüğünü gösteriyor. Modemin WAN adresiyle aynıysa hat normal; farklıysa arada en az bir çeviri daha var.

Bu yöntem, WAN adresi yukarıdaki aralıklarda olmasa bile çalışıyor. Genel ve yerel adres farkını bilmek burada işe yarıyor: modemin gösterdiği adres "benim dışarıdaki adresim" değil, "operatörün bana verdiği adres".

3. İlk adımlara traceroute ile bakın

• Windows: tracert -d 1.1.1.1
• macOS ve Linux: traceroute -n 1.1.1.1

İlk satır modeminiz. İkinci ya da üçüncü satırda 100.64 ile 100.127 arasında bir adres görüyorsanız trafiğiniz operatörün NAT katmanından geçiyor. Komutun geri kalanını traceroute kullanımı yazısında anlattık.

Mobil bağlantıda bu ölçümlere gerek yok: mobil şebekelerde IPv4 için CGNAT neredeyse her zaman var. Telefonda paylaşım açıp bilgisayarı ona bağladığınızda da aynı durum geçerli.

Ne bozuluyor, ne bozulmuyor?

Altıncı satır kafa karıştırıyor: "kamera uygulaması dışarıdan çalışıyor, o hâlde port yönlendirme de çalışmalı." Çalışmıyor, çünkü kamera uygulaması dışarıdan bağlanmıyor. Kamera kendisi üreticinin sunucusuna içeriden bağlanıyor, telefon da aynı sunucuya bağlanıyor ve görüntü oradan aktarılıyor. İçeriden başlatılan bağlantıyı CGNAT engellemiyor.

Konsollardaki uyarının anlamı için NAT tipi nedir yazısına bakın. CGNAT arkasında NAT tipini açık yapma adımları modemde uygulanabiliyor ama sonuç değişmiyor; engel sizin cihazınızda değil. Son satırdaki paylaşım etkisini aynı IP iki cihaz yazısında ele aldık.

Çıkış yolları

Ucuzdan zahmetliye doğru:

1. Operatörden genel IP isteyin. Bazı operatörler talep üzerine hattı CGNAT dışına alıp dinamik ama size özel bir genel adres veriyor. Müşteri hizmetlerine "port yönlendirme yapamıyorum, hattım CGNAT arkasında, genel IP istiyorum" diye net söyleyin; WAN adresinizi de iletin. Ücretli olup olmadığı ve süresi operatöre göre değişiyor.
2. Statik IP alın. Sabit genel adres her zaman CGNAT dışında. Genellikle ücretli bir ek hizmet; statik IP nedir yazısında hangi durumda gerçekten gerektiğini anlattık.
3. IPv6'yı açın. CGNAT yalnızca IPv4 için var. Hattınızda IPv6 etkinse evdeki cihazların kendi genel IPv6 adresleri oluyor ve gelen bağlantı bu adres üzerinden kurulabiliyor. Karşı tarafın da IPv6 kullanması gerekiyor; kuralı modemin IPv6 güvenlik duvarında açmayı unutmayın.
4. Dışarıdaki bir sunucuya tünel kurun. Kiralık bir sanal sunucu genel adrese sahip. Evdeki cihaz ona içeriden bağlanıp tüneli açık tutuyor, dışarıdan gelen bağlantı sunucuya geliyor ve tünelden eve iniyor. Kendi VPN sunucunuzu kurmak bu işin temelini veriyor.

İlk üç yol sorunu kökten çözüyor; dördüncüsü etrafından dolaşıyor. Yalnızca uzaktan kendi ağınıza girmek istiyorsanız dördüncü yolun hazır hizmetleri de var, ama o durumda trafiğiniz başka birinin sunucusundan geçiyor.

İki kat NAT evin içinde de olabilir

WAN adresi 192.168.x.x çıkıyorsa operatörü suçlamadan önce evin içine bakın. Operatör modeminin arkasına ikinci bir router takıp onun WAN girişini kullanıyorsanız, ikinci router'ın WAN adresi birincinin verdiği yerel adres oluyor. Bu CGNAT değil ama belirtisi aynı: port yönlendirmeyi ikinci router'da yaparsanız çalışmıyor.

Çözüm evin içinde: ya operatör modemini köprü moduna alın ya da yönlendirmeyi iki cihazda da yapın. Adımlar port yönlendirme yazısında.

Sıkça sorulan sorular