Mesh Wi-Fi Sistemi Nedir?
Tek ağ adı altında birden çok ünite, geçiş (roaming) avantajı ve maliyet.
Mesh Wi-Fi, evin farklı noktalarına yerleştirilen birden fazla ünitenin tek bir ağ gibi çalıştığı kablosuz sistem. Tek ağ adı, tek şifre, tek yönetim ekranı. Telefonunuz odadan odaya geçerken hangi üniteye bağlı olduğunu siz fark etmeden değiştiriyor.
Mesh'in diğer menzil çözümleriyle karşılaştırması Wi-Fi menzili artırma yazısında karar tablosu olarak duruyor. Bu yazı sistemin kendisine bakıyor: üniteleri tek ağ yapan şey ne, nerede hız kaybediyor, kurarken nerede takılıyor.
İki erişim noktasından farkı ne?
Aynı ağ adıyla yayın yapan iki erişim noktası da "tek ağ" gibi görünüyor. Fark, ünitelerin birbirinden haberdar olması:
| Ayrı erişim noktaları | Mesh sistemi | |
|---|---|---|
| Yönetim | Her cihaz ayrı ayrı | Tek uygulama ya da arayüz |
| Geçiş kararı | Tamamen telefonda | Sistem telefonu yönlendirebiliyor |
| Kanal seçimi | Elle, çakışmayı siz önlüyorsunuz | Sistem kendisi dağıtıyor |
| Üniteler arası bağlantı | Kablo şart | Kablosuz ya da kablolu |
| Bir ünite kapanırsa | O bölge kopar | Diğerleri yolu yeniden kuruyor |
Geçiş nasıl oluyor?
Wi-Fi'de hangi erişim noktasına bağlanılacağına aslında her zaman telefon karar veriyor. Telefonlar da sinyal tamamen bozulana kadar eski bağlantıya yapışmayı seviyor. Mesh sistemleri bu kararı etkilemek için üç standart kullanıyor:
| Standart | İşi |
|---|---|
| 802.11k | Telefona yakındaki ünitelerin listesini veriyor; telefon bütün kanalları taramak zorunda kalmıyor |
| 802.11v | Ünite telefona "şu üniteye geçmen daha iyi" önerisinde bulunuyor |
| 802.11r | Geçişte kimlik doğrulamayı kısaltıyor; görüntülü görüşme kopmadan devam ediyor |
İkinci satırdaki öneri bir emir değil; telefon yine reddedebilir. Eski cihazlar bu standartların bir kısmını hiç desteklemiyor. Bu yüzden "mesh aldım ama telefon hâlâ uzak üniteye bağlı" şikâyeti tamamen yok olmuyor, yalnızca azalıyor.
Omurga ve atlama başına kayıp
Üniteler arasındaki bağlantıya omurga deniyor ve sistemin hızını o belirliyor. Kablosuz omurgada her ünite hem size hem bir önceki üniteye konuşuyor.
Aynı radyo iki işi sırayla yaptığında, uzak ünitedeki hız kabaca yarıya iniyor. Üç ünite zincir halinde dizildiğinde en uçtaki cihaz iki kez bu kaybı yaşıyor. Omurganın türüne göre tablo:
| Omurga | Atlama başına etki |
|---|---|
| Çift bantlı, paylaşılan radyo | Belirgin kayıp; zincirde birikiyor |
| Üç bantlı, omurgaya ayrılmış radyo | Kayıp çok daha az; istemciler ayrı bantta |
| Ethernet kablosu | Kayıp yok denecek kadar az |
Yerleşim kuralı: mümkünse uydu üniteleri ana üniteye doğrudan bağlanacak şekilde, yıldız biçiminde koyun. Zincir yalnızca başka yol yoksa. Her uydu ana üniteden iyi sinyal alabileceği mesafede olmalı; ünitenin ölü bölgenin ortasına konması en sık yapılan hata. Duvarların ne kadar sinyal yediğini hesaplamak için duvarlar ve Wi-Fi sinyali yazısına bakın.
Operatör modemiyle kurulum: çift NAT tuzağı
Mesh'in ana ünitesi çoğu zaman bir router. Operatörün modemi de bir router. İkisi arka arkaya bağlanınca ev ağında iki kat NAT oluşuyor. İnternet çalışıyor, ama:
- Port yönlendirme iki cihazda ayrı ayrı yapılmak zorunda kalıyor
- Oyun konsolları kısıtlı NAT tipi raporluyor
- Modeme bağlı cihazlarla mesh'e bağlı cihazlar birbirini göremiyor
İki çözüm var:
- Mesh'i köprü (erişim noktası) moduna alın. Router görevini modem sürdürüyor, mesh yalnızca kablosuz yayın ve koordinasyon yapıyor. Bazı sistemlerde bu modda gelişmiş özellikler kapanıyor.
- Modemi köprü moduna alın. Router görevi mesh'e geçiyor. Her operatör modeminde bu seçenek yok.
Hangi kutunun hangi görevi yaptığını modem ile router farkı yazısında ayrıntılı anlattık. Kurulum sonrası modemin Wi-Fi yayınını kapatmayı unutmayın; aynı odada iki ayrı ağ birbirini komşu ağ gibi etkiliyor.
Kurulumda takılan akıllı cihazlar
Mesh sistemleri iki bandı tek ağ adıyla yayınlayıp cihazları uygun banda yönlendiriyor. Buna bant yönlendirme deniyor. Telefon ve bilgisayar için iyi; ama yalnızca 2,4 GHz destekleyen akıllı priz, ampul ve kameraların kurulum uygulamaları çoğu zaman telefonun da 2,4 GHz'de olmasını bekliyor ve eşleştirme başarısız oluyor.
Çözüm: kurulum sırasında 5 GHz'yi geçici olarak kapatmak ya da sistem izin veriyorsa yalnızca 2,4 GHz yayınlayan ayrı bir ağ adı açmak.
Farklı markalar birlikte çalışır mı?
Genellikle hayır. Koordinasyon katmanı üreticiye özgü; bir markanın ünitesi diğerininkini tanımıyor. Wi-Fi Alliance'ın EasyMesh adlı ortak bir standardı var ve bazı operatör modemleri de onu destekliyor, ama destek yaygın değil. Alırken bütün sistemi aynı aileden düşünün.
Mesh kime gerekmez?
- Tek katlı, orta büyüklükte daire. İyi yerleştirilmiş tek bir modem çoğu zaman yetiyor; önce yerleşime bakın.
- Kablo çekilebilen ev. Kablolu erişim noktası aynı işi daha az kayıpla yapıyor.
- Sorun zaten hat hızıysa. Mesh evin içini düzeltir, operatör hattını hızlandırmaz.
Kurulumdan sonra her odada ölçüm yapın; sinyali çubukla değil dBm ile okumanın yolu Wi-Fi sinyali zayıf yazısında.
Sıkça sorulan sorular
Mesh Wi-Fi nedir?
Evin farklı noktalarına konan birden fazla ünitenin tek ağ adı ve tek yönetimle çalıştığı kablosuz sistemdir. Cihazlar odadan odaya geçerken en uygun üniteye aktarılır.
Mesh ile repeater arasındaki fark nedir?
Tekrarlayıcı ayrı bir cihaz olarak sinyali yeniden yayınlar ve geçiş kararına karışmaz. Mesh üniteleri birbirinden haberdardır, kanalları kendisi dağıtır ve cihazları uygun üniteye yönlendirebilir.
Mesh sistem internet hızını artırır mı?
Operatör hattını hızlandırmaz. Evin uzak odalarında Wi-Fi kaynaklı kaybı azaltır. Kablosuz omurgada her ek atlama hız kaybettirdiği için üniteleri yıldız biçiminde yerleştirmek önemlidir.
Mesh’i operatör modemine nasıl bağlamalıyım?
Arka arkaya iki router çift NAT yaratır. Ya mesh’i erişim noktası moduna ya da modemi köprü moduna alın ve modemin kendi Wi-Fi yayınını kapatın.
Akıllı priz mesh ağa bağlanmıyor, neden?
Bu cihazların çoğu yalnızca 2,4 GHz destekler ve kurulum sırasında telefonun da aynı bantta olmasını bekler. Kurulum süresince 5 GHz’yi kapatmak ya da ayrı bir 2,4 GHz ağ adı açmak sorunu çözer.