Hız Testi Sonucu Nasıl Okunur?
İndirme, yükleme, ping ve jitter değerlerinin ne anlama geldiği.
Hız testi dört sayı verir: indirme, yükleme, ping ve jitter. Çoğu kişi yalnızca ilkine bakar — oysa günlük deneyiminizi belirleyen genellikle diğer üçüdür. 1000 Mbps indirme hızıyla da kötü bir görüntülü görüşme yapabilirsiniz.
Testi nasıl yapacağınızı internet hızı nasıl ölçülür yazısında anlattık; ölçümü hemen yapmak isterseniz hız testi aracımız burada. Bu yazıda çıkan sayıları okuyoruz.
İndirme hızı
Saniyede karşıdan ne kadar veri alabildiğinizi gösterir. Birimi Mbps — megabit bölü saniye. Dosya boyutlarında kullanılan MB/s ile karıştırmayın; 100 Mbps yaklaşık 12,5 MB/s eder. Sekize bölmek yeterlidir.
Bu sayının paket hızınıza yakın olması gerekir. Ne kadar yakın olmalı?
| Paket hızının yüzdesi | Değerlendirme |
|---|---|
| %80 ve üzeri | Normal |
| %50 – %80 | Kablosuz kaynaklı olabilir, kabloyla tekrar ölçün |
| %50 altı | Hat sorunu, operatörle görüşün |
Kablosuz bağlantıda kayıp normaldir. Ölçümü kabloyla tekrarlamadan operatörü aramayın — çoğu şikâyet kablosuz kaynaklıdır ve ilk soracakları şey budur.
Yükleme hızı
Karşıya ne kadar hızlı veri gönderebildiğiniz. Genellikle indirmeden düşüktür ve aradaki fark altyapı türünü ele verir:
- Büyük fark (100 Mbps indirme / 8 Mbps yükleme) — bakır hat üzerindesiniz, yani ADSL ya da VDSL.
- Küçük fark ya da eşit — fiber bağlantınız var.
Yükleme hızı şu işlerde belirleyicidir: görüntülü görüşmede karşı tarafın sizi görme kalitesi, bulut yedekleme, dosya gönderme, canlı yayın. Evden çalışıyorsanız indirme hızından daha önemli olabilir.
Altyapı türlerinin farkı için FTTH, FTTB ve FTTC farkı yazısına bakabilirsiniz.
Ping (gecikme)
Bir paketin sunucuya gidip dönmesi için geçen süre. Milisaniye cinsinden ölçülür ve düşük olması iyidir — diğer değerlerin tersine.
| Ping | Deneyim |
|---|---|
| 0–20 ms | Mükemmel |
| 20–50 ms | İyi, çoğu iş için yeterli |
| 50–100 ms | Kabul edilebilir, rekabetçi oyunda hissedilir |
| 100 ms üzeri | Görüntülü görüşme ve oyunda sorunlu |
Ping büyük ölçüde mesafeye bağlıdır. Yurt dışındaki bir sunucuya yüksek ping normaldir; Türkiye içindeki bir sunucuya 100 ms üzeri ping ise sorun işaretidir.
Bu yüzden test sunucusunu kendiniz seçin. Otomatik seçilen sunucu size yakın değilse ping olduğundan yüksek görünür ve yanlış sonuç çıkarırsınız.
Oyunda ping düşürme yolları için oyunda ping nasıl düşürülür.
Jitter: en çok göz ardı edilen sayı
Jitter, ping değerinin ne kadar değiştiğidir. Ortalama ping 30 ms olabilir ama tek tek paketler 15 ms ile 90 ms arasında geliyorsa jitter yüksektir.
Neden önemli: görüntülü görüşme ve oyun, verinin düzenli aralıklarla gelmesine dayanır. Düzensiz gelen veri, ortalama hızlı olsa bile takılmaya ve donmaya yol açar.
- 10 ms altı: iyi
- 10–30 ms: kabul edilebilir
- 30 ms üzeri: görüntülü görüşmede belirgin sorun
Görüntülü görüşmelerde "sen donuyorsun" uyarısını sık alıyorsanız ama indirme hızınız yüksekse, bakmanız gereken sayı budur. En sık nedenleri: kablosuz parazit, aynı ağdaki yoğun kullanım ve eski modem.
Sık yapılan üç okuma hatası
- Mbps ile MB/s karıştırmak. 100 Mbps paket alıp indirme hızını 12 MB/s görünce eksik sanmak. Sekize bölünüyor, sorun yok.
- Tek ölçüme bakmak. Farklı saatlerde en az üç ölçüm alın. Akşam saatlerinde düşüş şebeke yoğunluğundan olabilir.
- Kablosuzda ölçüp hattı suçlamak. Kablosuz bağlantı, mesafe ve duvar sayısına göre hızın yarısını yiyebilir.
Sonuçlar kötüyse sırayla
- Kablo ile tekrar ölçün.
- Ağdaki diğer cihazları kapatıp tekrar deneyin.
- Modemi yeniden başlatın ve beş dakika sonra ölçün.
- Farklı bir saatte ölçün.
- Sonuçları kaydedip operatörle görüşün.
Operatörle görüşürken tarih, saat ve ölçüm sonuçlarını elinizde bulundurun. Kabloyla yapılmış ölçüm, kablosuz ölçümden çok daha ciddiye alınır.
Yavaşlığın diğer nedenleri için internet neden yavaş yazısına bakabilirsiniz.
Sıkça sorulan sorular
Hız testinde hangi değer en önemli?
Kullanımınıza göre değişir. Video izliyorsanız indirme, görüntülü görüşme yapıyorsanız yükleme ve jitter, oyun oynuyorsanız ping belirleyicidir.
Jitter nedir, kaç olmalı?
Ping değerinin ne kadar dalgalandığını gösterir. 10 ms altı iyidir, 30 ms üzeri görüntülü görüşmede belirgin sorun yaratır.
Paketim 100 Mbps ama test 12 MB/s gösteriyor.
Sorun yok, birimler farklı. Mbps megabit, MB/s megabayttır; sekize bölünür. 100 Mbps yaklaşık 12,5 MB/s demektir.
Yükleme hızım indirmeden çok düşük, normal mi?
Bakır hat üzerindeyseniz normaldir; ADSL ve VDSL yüklemeyi düşük tutar. Fiberde aradaki fark küçülür.
Kaç ölçüm yapmalıyım?
Farklı saatlerde en az üç ölçüm. Akşam saatlerindeki düşüş şebeke yoğunluğundan kaynaklanabilir ve tek ölçüm yanıltır.